Concentratieproblemen oplossen (ADD/ADHD)

Iedereen heeft weleens een dag waarop concentreren lastig gaat. Maar als het steeds weer gebeurt dat je snel afgeleid raakt, moeite hebt om iets af te maken of telkens het overzicht verliest, dan kan er meer spelen dan alleen vermoeidheid of stress. Bij veel mensen hangen concentratieproblemen samen met ADD of ADHD. In dit artikel lees je over de oorzaak van concentratieproblemen bij AD(H)D en wat je kunt doen om je concentratie te verbeteren.

Hoe concentratieproblemen ontstaan

Er is zelden één duidelijke oorzaak te noemen voor het ontstaan van concentratieproblemen. Vaak spelen meerdere factoren tegelijk een rol: lichamelijk, psychisch of omgevingsgebonden. De belangrijkste veroorzakers van concentratieproblemen zijn:

Stress en werkdruk: Hoge verwachtingen of spanning verhogen het stresshormoon cortisol, wat focussen bemoeilijkt.
Slaapgebrek: Te weinig slaap verstoort het evenwicht van neurotransmitters die nodig zijn voor concentratie.
Afleiding en multitasking: Mensen met ADHD zijn gevoeliger voor prikkels; een drukke of rommelige omgeving maakt focussen extra lastig.
Gebrek aan motivatie: Zonder intrinsieke interesse is het moeilijk de aandacht erbij te houden.
Ongezonde leefstijl: Slechte voeding, weinig beweging of cafeïne- en alcoholgebruik kunnen de symptomen versterken.
Hormonale factoren: Zoals veranderingen tijdens menstruatie, zwangerschap of medicatiegebruik.

Hoe werkt concentratie bij ADD en ADHD?

Daarnaast spelen bij AD(H)D specifieke kenmerken van het brein mee, zoals prikkelgevoeligheid, impulsiviteit en moeite met het reguleren van aandacht. Veel mensen denken dat je bij ADHD of ADD gewoon “een korte concentratieboog” hebt, maar dat klopt niet helemaal. Mensen met ADHD of ADD hebben net zoveel aandacht als ieder ander, alleen werkt hun aandachtsregeling anders. Waar anderen hun focus makkelijk op een taak kunnen richten, schiet de aandacht bij ADHD vaak alle kanten op. Dat betekent dat je gerichte aandacht moeilijk vol te houden is — maar je verdeelde aandacht juist vaak uitstekend werkt.

Dat verklaart waarom iemand met ADHD tijdens een saaie taak voortdurend afgeleid is, maar tegelijk volledig kan opgaan in iets dat wél boeiend is (ook wel hyperfocus genoemd). Het is dus niet dat je geen concentratie hebt — je brein verdeelt het alleen op een andere manier. Deze verschillen worden vaak voor het eerst zichtbaar op school, wanneer langdurige concentratie wordt gevraagd. Maar ook later, in studie of werk, kunnen ze zorgen voor frustratie, vermoeidheid en het gevoel dat je “niet vooruitkomt”.

Hoe ga je om met concentratieproblemen?

Het belangrijkste inzicht is dat concentratie een vaardigheid is die je kunt trainen – net als een spier. Mensen met ADHD zijn van nature goed in het verdelen van aandacht, maar het richten van die aandacht vraagt oefening. Door je “concentratiespier” regelmatig te trainen, kun je stap voor stap leren om beter te focussen en afleiding te verminderen. Dit doe je aan je hand van de volgende 4 stappen:

Leer de 7 elementen kennen en ontdek hoe je leven verandert!

Maak kennis met de 7 elementen van aandacht: Het eerste werkboek voor ADD en ADHD dat écht werkt. Deze bundel bevat alles wat je nodig hebt om te leren hoe ADD/ADHD werkt, hoe je hiermee omgaat en hoe je stappen zet om meer uit jezelf te halen. De 7 elementen van aandacht geeft je inzich in jezelf, ADD en wat je kunt doen om te verbeteren. Met het AD(H)D plannenboek leer je om duurzaam richting jouw doelen in het leven te werken. En het notitieboek gebruik je voor de oefeningen die je onderweg tegenkomt in het boek. Tijdelijk met 40% korting.

€77,00

€46,20

4 Stappen om je concentratie te verbeteren

Begrijp hoe jouw aandacht werkt
Wees je bewust van het verschil tussen verdeelde en gerichte aandacht. Herken momenten waarop je gedachten automatisch alle kanten op gaan — dat is de eerste stap naar meer controle.
Train je concentratie-spier
Begin klein. Lees bijvoorbeeld dagelijks 10 tot 15 minuten een boek of werk aan één taak zonder afleiding. In het begin zul je merken dat je gedachten afdwalen, maar dat is normaal. Elke keer dat je terugkeert naar de taak, train je je aandacht.
Verander je denk- en gedragspatronen
Veel mensen met ADHD hebben onbewust aangeleerde gewoonten, zoals uitstelgedrag of het zoeken van prikkels. Door bewuster te plannen, realistische doelen te stellen en gedachten te herkennen (“ik kan dit toch niet”), kun je je aandacht effectiever sturen.
Herhalen en volhouden
Net als bij elke training merk je niet meteen resultaat. Blijf oefenen en herhalen, en vier kleine successen. Na verloop van tijd zul je merken dat je concentratie sterker wordt en taken minder overweldigend voelen.

Praktische tips bij ADD en ADHD

Gebruik visuele hulpmiddelen: Werk met kleurcodes, checklists of post-its om overzicht te houden.
Werk in tijdsblokken: Gebruik bijvoorbeeld de Pomodoro-techniek (25 minuten werken, 5 minuten pauze) om te voorkomen dat je overprikkeld raakt.
Beperk prikkels: Zet meldingen van je telefoon uit, gebruik een koptelefoon of werk in een rustige omgeving.
Beweeg regelmatig: Lichaamsbeweging stimuleert dopamine en noradrenaline – stoffen die helpen bij concentratie.
Zorg voor structuur en routine: ADHD-breinen floreren bij voorspelbaarheid. Plan vaste tijden voor werk, rust en ontspanning.
Slaap en voeding: Een vast slaappatroon en voeding rijk aan omega-3-vetzuren ondersteunen je hersenfunctie.
Zoek begeleiding als het nodig is: Een psycholoog, ADHD-coach of ergotherapeut kan helpen met het aanleren van focus- en organisatievaardigheden. Of lees ons nieuwste boek: De 7 elementen van aandacht

Tot slot

Concentratieproblemen bij ADD en ADHD kunnen het gevoel geven dat je voortdurend achterloopt of tekortschiet. Maar het goede nieuws is: je kunt leren je aandacht beter te sturen. Door inzicht te krijgen in hoe jouw brein werkt, je concentratie te trainen en nieuwe gewoonten aan te leren, kun je veel winst behalen — zowel in werk, studie als privé. Het vraagt tijd, geduld en oefening, maar langzaamaan merk je dat je meer grip krijgt op je aandacht.

Doe de ADHD test! (nieuw)

Twijfel je of jij misschien ADHD hebt? Of ben je benieuwd hoeveel overeenkomsten jij met de kenmerken van ADHD hebt? Door 10 vragen te beantwoorden in onze ADHD test, kom je erachter of ADHD invloed kan hebben op jouw dagelijks leven.

Krijg gratis toegang tot onze white papers!

De meest recente ervaringen uit onze praktijk worden direct opgeschreven in onze whitepapers. Zo kan iedereen die in hun leven of werkveld te maken krijgt met AD(H)D, zich blijven ontwikkelen en leren over ADD en ADHD. Ook gaan we dieper in op methodes en tools om jouw kennis van ADD en ADHD coaching te verbeteren. Door alleen je e-mailadres in te vullen, krijg je toegang tot al onze nieuwste whitepapers. En dat helemaal gratis!