ADD en hormonen | Invloed, symptomen en tips (ADHD)

ADD en ADHD worden vaak gezien als stoornissen die vooral te maken hebben met aandacht, motivatie en impulsiviteit. Maar wist je dat hormonen een verrassend grote invloed hebben op de ernst van deze klachten? Vooral vrouwen merken het tijdens hun cyclus, zwangerschap of overgang. Wanneer je hormonen uit balans zijn, voel je je niet jezelf – en bij ADD of ADHD wordt dit effect vaak nog eens versterkt. In dit artikel leggen we uit hoe ADD en hormonen elkaar beïnvloeden, en wat je kunt doen om klachten te verlichten.

De invloed van hormonen op ADD en ADHD

Wanneer je hormonen schommelen, reageert je brein daar direct op. En bij ADD of ADHD is je brein daar vaak extra gevoelig voor. Hormonen beïnvloeden bijvoorbeeld je slaap, eetlust, stemming én je concentratievermogen en bij ADD en ADHD zijn de effecten hiervan sneller merkbaar. Hormonale schommelingen kunnen ervoor zorgen dat je:

Moeilijker kunt focussen;
Je sneller overprikkeld voelt;
Minder controle hebt over je emoties;
Snel vermoeid raakt;
Je cognitief ‘mistig’ voelt;
En dat in het algemeen je ADD/ADHD symptomen meer aanwezig zijn.

Waarom hebben hormonen invloed op ADD en ADHD?

Een van de belangrijkste stoffen die een rol speelt bij ADD en ADHD is dopamine – een neurotransmitter die betrokken is bij motivatie, focus, planning en beloning. Mensen met ADD of ADHD hebben van nature een lager dopamineniveau. En laat oestrogeen – een vrouwelijk geslachtshormoon – nou net een directe invloed hebben op de aanmaak én werking van dopamine. Wanneer het oestrogeenpeil daalt, daalt vaak ook de hoeveelheid beschikbare dopamine. En bij een tekort aan dopamine heb je doorgaans meer moeite met het dagelijks functioneren en lijkt het soms net of al je energie ‘weglekt’.

ADD- en ADHD klachten door hormonen

Wanneer je ADD- of ADHD klachten verergeren of ineens opspelen, kun je soms flink aan jezelf gaan twijfelen. Zeker wanneer je de oorzaak hiervan niet kunt plaatsen. In de praktijk ervaren vrouwen een toename in ADD- en ADHD klachten bij de onderstaande situaties:

1. Menstruatie en PMS

Veel vrouwen merken dat hun ADD-symptomen vlak voor de menstruatie verergeren. Je voelt je chaotischer, emotioneler en hebt moeite met concentratie. Dat komt doordat in deze fase zowel oestrogeen als progesteron dalen, met een extra dopamine-dip als gevolg.

Tip: In overleg met je arts kun je kijken of het helpt om in deze week je ADHD-medicatie tijdelijk aan te passen, of hormonale ondersteuning te overwegen.

2. Zwangerschap en na de bevalling

Tijdens de zwangerschap zijn oestrogeen en progesteron torenhoog – dit kan een positief effect hebben op je ADD-klachten. Veel vrouwen voelen zich juist rustiger en meer gefocust. Maar na de bevalling dalen deze hormonen abrupt, met mentale chaos, huilbuien en uitputting tot gevolg. Let op: Stop niet zomaar met medicatie. Onderzoek laat zien dat ADHD-medicatie tijdens zwangerschap geen verhoogd risico hoeft te geven, maar overleg altijd met je arts.

3. De overgang en perimenopauze

De overgang is voor veel vrouwen met (onontdekte) ADD een moment van herkenning – of crisis. De dagelijkse schommelingen in oestrogeen zorgen voor mentale instabiliteit, brain fog, emotionele overprikkeling en verminderde focus. Symptomen die sterk overlappen met ADHD.

Wist je dat? Bij vrouwen met ADHD komen perimenopauzale klachten 2 tot 3 keer vaker voor dan gemiddeld (PsyQ-onderzoek, 2021). Veel vrouwen denken dat ze bijvoorbeeld dement worden, terwijl het ‘gewoon’ ADHD in combinatie met hormonale veranderingen is. Hoe je hiermee omgaat lees je in ons nieuwste boek (De 7 elementen van aandacht).

Leer de 7 elementen kennen en ontdek hoe je leven verandert!

Maak kennis met de 7 elementen van aandacht: Het eerste werkboek voor ADD en ADHD dat écht werkt. Deze bundel bevat alles wat je nodig hebt om te leren hoe ADD/ADHD werkt, hoe je hiermee omgaat en hoe je stappen zet om meer uit jezelf te halen. De 7 elementen van aandacht geeft je inzich in jezelf, ADD en wat je kunt doen om te verbeteren. Met het AD(H)D plannenboek leer je om duurzaam richting jouw doelen in het leven te werken. En het notitieboek gebruik je voor de oefeningen die je onderweg tegenkomt in het boek. Tijdelijk met 40% korting.

€77,00

€46,20

ADD en hormomen: wat kun je doen? (tips)

1. Bespreek je klachten met je huisarts. Niet elke arts is op de hoogte van de relatie tussen ADD en hormonen. Bereid je gesprek voor en neem eventueel deze informatie mee. Je kunt ook vragen om doorverwijzing naar een gynaecoloog of ADHD-specialist.

2. Overweeg hormonale ondersteuning. Anticonceptie of overgangsmedicatie (zoals oestrogeensuppletie) kunnen de hormoonbalans stabiliseren, en daarmee ook de ADD-klachten verminderen. Dit werkt niet voor iedereen, dus bespreek goed de voor- en nadelen.

3. Let op je leefstijl: versterk je basis

Slaap: essentieel voor zowel hormonale balans als breinherstel
Voeding: kies voor voeding die je bloedsuiker stabiel houdt.
Beweging: stimuleert dopamine-aanmaak en vermindert stress
Structuur: werk met visuele hulpmiddelen, tijdsblokken en herhaalbare routines
Zelfzorg: wees mild voor jezelf. De lat mag omlaag. De zelfzorg omhoog.

4. Let op medicatie en anticonceptie

ADHD-medicatie en hormonale anticonceptie beïnvloeden elkaar. Sommige vrouwen merken dat hun symptomen verbeteren met de pil, terwijl anderen juist meer klachten krijgen. Ook tijdens zwangerschap of borstvoeding is maatwerk belangrijk.

ADD en hormomen: je bent niet alleen

Of je nu in de puberteit zit, zwanger bent, of in de overgang zit – hormonale schommelingen hebben een grote impact op je brein, zeker als je ADD of ADHD hebt. De klachten kunnen heftig zijn: van concentratieverlies tot stemmingswisselingen en brain fog. Maar je bent niet gek. Je bent niet zwak. Je brein reageert op de wervelwind van je hormonen. Door te begrijpen wat er gebeurt, krijg je weer grip op je situatie. En dat geeft richting én rust. Voor meer tips raden we het boek De 7 elementen van aandacht aan. Zo krijg je meer grip op ADD en ADHD klachten zonder medicatie of therapie.

Doe de ADD test! (nieuw)

Twijfel je of jij misschien ADD hebt? Of ben je benieuwd hoeveel overeenkomsten jij met de kenmerken van ADD hebt? Door 10 vragen te beantwoorden in onze ADD test, kom je erachter of ADD invloed kan hebben op jouw dagelijks leven.